Учакка алып кирүүчү жүктүн эрежелери ар бир авиакомпанияда башкача белгиленет: сумканын өлчөмү, салмагы жана бекер киргизүүгө уруксат берилген сумканын саны айырмаланат. Жалпы принцип жөнөкөй — эрежеге туура келген бир кабинеттик сумка ар дайым бекер, ал эми чектен ашкан жүк учакка чыгуучу эшикте кошумча төлөмгө айланат.
Европада бул эрежелер эки чоң топко бөлүнөт: толук кызматтуу авиакомпаниялар жана бюджеттик авиакомпаниялар. Айырманы билет сатып алуудан мурун билүү эшикте кымбат төлөөдөн сактайт.
Кабинеттик жүктүн эки түрү
Кабинетке алып кирүүчү жүк адатта эки сумкага бөлүнөт:
- Негизги сумка. Дөңгөлөктүү тик тургуч сумка же чоң рюкзак; учакта отургучтардын үстүндөгү сөрөөгө коюлат.
- Кичине сумка. Отургучтун алдына баткан майда сумка, ноутбук сумкасы же кичине рюкзак.
Бюджеттик авиакомпаниялар бекер киргизүүгө көбүнчө кичине сумканы гана калтырышат. Негизги сумка үчүн өзүнчө төлөм талап кылынат же ал жогорку тарифке кирет. Толук кызматтуу авиакомпаниялар эки түрүн тең бекер беришет, бирок алардын да өлчөм менен салмак чеги бар.
Толук кызматтуу авиакомпаниялар
Билетке негизги кабинеттик сумка кирет; анын салмагы көбүнчө он килограммга жакын болот. Кичине сумка өзүнчө эсептелбейт. Жүк бөлмөсүнө тапшырылуучу багаж кээ бир тарифтерде бекер кирет, кээ биринде өзүнчө сатып алынат.
Бюджеттик авиакомпаниялар
Бекер болгону отургучтун алдына баткан кичине сумка. Негизги кабинеттик сумка көбүнчө приоритеттик отуруу менен кошулат: сумканы үстүңкү сөрөөгө алгач коюу укугу өзүнчө кызмат катары сатылат. Ошондуктан арзан билетке сумка кошула элек учурлар көп кездешет — бул билеттин баасында эмне бар экенин текшерүүнүн башкы себеби.
Өлчөм менен салмак чектери
Кабинеттик сумканын өлчөмү авиакомпаниядан авиакомпанияга айырмаланат, бирок көпчүлүгү жарым метрге жакын бийиктикке эсептелген тик тургуч сумканы кабыл алат. Туткак, дөңгөлөктөр жана каптал бөлүктөр да ченемге кирет — аларды кошкондон кийин өлчөңүз.
Салмак чеги да ар кандай: кээ бир авиакомпаниялар жети килограммга чейин жолдатса, кээ бири андан жогорусун кабыл алат. Чектен ашса, сумканы эшикте жүк бөлмөсүнө тапшырууга туура келет.
Эң туура дарек — авиакомпаниянын расмий сайты. Өлчөм менен салмак билет сатып алуу терезесинде эле көрсөтүлөт жана ар бир тарифте өзүнчө жазылат.
Эшикте төлөм качан жаратылат
- Тарифке кошулбаган негизги сумканы алып келип койсоңуз.
- Сумка туткагы же дөңгөлөгү менен өлчөм ченегич кутуга батпай калса.
- Салмак чектен ашса.
- Куртка, китеп же чакан баштык өзүнчө экинчи сумка катары каралса. Бир жолоочуга бир сумка эрежеси кеңири колдонулат.
Эшиктеги (гейт) төлөм билет сатып алуу учурундагыдан алда канча кымбат болот. Учууга чейин эле чечим кабыл алуу — акчаны да, убакытты да үнөмдөйт: же сумканы кичинейтүү, же төлөмдү алдын ала кошуу.
Төлөмдөн качуунун жолдору
- Тарифти алдын ала карап чык. Кайсы сумка бекер экени билет сатып алуу терезесинде жазылат. Арзан тариф көбүнчө кичине сумкага гана эсептелген.
- Сумканы үйдө өлчө. Узунун, туурасын жана бийиктигин туткак менен дөңгөлөктөрдү кошуп лента аркылуу өлчө.
- Салмакты текшер. Үйдө тараза болсо, багажды алдын ала тартып көр.
- Жумшак сумканы танда. Катуу корпуску сумка ченемден бир сантиметр да ашса батпай калат, ал эми жумшак рюкзакты кысып коюуга болот.
- Бир сумка эрежесин сакта. Чакан нерселерди өзүнчө баштыкка эмес, негизги сумканын ичине салыңыз. Куртканы кийип алсаңыз болот.
- Кайтуучу учууну да текшер. Ар бир тарап өзүнчө каралат: барууда туура келген сумка кайтууда да туура келиши керек.
- Тар кабиналарга көңүл бур. Айрым кичине учактарда үстүңкү сөрөө тар болуп, батпаган сумкалар эшикте тапшырылып кетет; кайсы шартта экенин алдын ала билип коюңуз.
Коопсуздук текшерүүсү жана суюктуктар
Кабинеттик жүктүн чектерин авиакомпания белгилесе, коопсуздук текшерүүсүнүн талаптары бүткүл Европада жалпы:
- Суюктук ар бир идиште жүз миллилитрден ашпаган өлчөмдө болушу керек.
- Бардык идиштер болжол менен бир литрлик тунук, кайра жабылчу пакетке батышы керек.
- Дары-дармек менен ымыркай тамагы өзгөчө эреже менен өтөт; керек болсо дарыгердин маалымдамасын жаныңызда алып жүрүңүз.
- Ноутбук менен планшетти сумканын тез алынуучу жерине коюңуз — текшерүүдө аларды өзүнчө коюу талап кылынышы мүмкүн.
Баалуу нерселерди — документтерди, техниканы, дарыны — отургучтун алдындагы кичине сумкага салыңыз. Негизги сумка орун жетпей калса, эшикте тапшырылып кетиши мүмкүн.
Учуу алдындагы тез текшерүү тизмеси
- Тарифке кайсы сумка киргени белгилүүбү?
- Өлчөм туткак менен дөңгөлөктөрдү кошкондо туура келеби?
- Салмак чектин ичиндеби?
- Суюктуктар тунук пакетте беле?
- Документтер, техника менен дары кичине сумкадабы?
- Кайтуучу учууга да ушул эрежелер турабы?
Эрежелер мезгил-мезгили менен жаңыланып турат, ошондуктан учууга чейин авиакомпаниянын сайтына же мобилдик тиркемесине кайрылып так ченемдерди текшериңиз. Туура даярдалган сумка эшиктеги текшерүүнү тынч жана төлөмсүз өткөрөт.